Beroepsziekte

Het komt helaas veel voor dat een werknemer ziek wordt door zijn of haar werk. Soms betekent dit zelfs dat iemand arbeidsongeschikt raakt. Wanneer u ziek bent door uw werk of door uw werkomgeving, is er sprake van een beroepsziekte. Een beroepsziekte kan ontstaan door fysieke of mentale overbelasting op het werk, of door blootstelling aan gevaarlijke stoffen. Dit is een ander scenario dan een bedrijfsongeval, waarbij letsel juist plotseling ontstaat, maar in beide gevallen kan uw werkgever aansprakelijk zijn.

Welke beroepsziekten komen het meest voor?

De wet kent geen vaste lijst van beroepsziekten. In theorie kan elke aandoening die overwegend door uw werk is veroorzaakt, gelden als beroepsziekte. In de praktijk zien wij een aantal aandoeningen het vaakst terugkomen.

Burn-out en andere psychische klachten

Een burn-out door een te hoge werkdruk, een onveilige werksfeer of structureel overwerk is een van de meest voorkomende beroepsziekten. Ook overspannenheid, depressie en een posttraumatische stressstoornis door bijvoorbeeld agressie op het werk kunnen als beroepsziekte gelden. Uw werkgever is verplicht om te zorgen voor een gezonde werkdruk en een veilige werksfeer. Blijft die zorg achterwege en wordt u daardoor ziek, dan kan uw werkgever aansprakelijk zijn.

RSI en andere klachten aan armen, polsen en schouders

RSI, ook wel CANS genoemd, ontstaat door langdurige, eenzijdige belasting van armen, polsen, handen of schouders. Denk aan beeldschermwerk zonder goede werkplek, of repeterende bewegingen op de productievloer. Uw werkgever moet zorgen voor een ergonomisch verantwoorde werkplek en voldoende afwisseling in werkzaamheden.

Rugklachten en andere klachten aan het bewegingsapparaat

Rugklachten door zwaar tilbelastend werk, een verkeerde werkhouding of onvoldoende hulpmiddelen komen veel voor in bijvoorbeeld de zorg, de bouw en de logistiek. Ook nek- en schouderklachten door langdurig dezelfde houding vallen hieronder.

Andere veelvoorkomende beroepsziekten

• Gehoorschade door langdurige blootstelling aan lawaai zonder gehoorbescherming
• Longaandoeningen zoals stoflongen of OPS, ook wel schildersziekte genoemd, door blootstelling aan stof of oplosmiddelen
• Asbestose en mesothelioom door blootstelling aan asbest, vaak jaren geleden
• Huidaandoeningen door contact met chemische stoffen zonder voldoende bescherming

Waarom bestaat er geen vaste lijst van beroepsziekten?

In sommige landen werkt men met een limitatieve lijst: alleen aandoeningen die daarop staan, komen in aanmerking voor erkenning als beroepsziekte. Nederland heeft bewust niet voor dat systeem gekozen. In plaats daarvan wordt per situatie beoordeeld of uw klachten in overwegende mate door uw werk zijn veroorzaakt. Dat open systeem heeft als voordeel dat ook minder bekende of nieuwe aandoeningen, en combinaties van fysieke en mentale klachten, in aanmerking kunnen komen voor erkenning. Het nadeel is dat er telkens een individuele beoordeling nodig is, waarbij uw persoonlijke werkomstandigheden, functie en gezondheidssituatie zorgvuldig in kaart worden gebracht. Onze advocaten begeleiden u bij precies dat proces, zodat uw zaak op de juiste manier wordt onderbouwd.

De rol van de bedrijfsarts: vaststellen en melden van een beroepsziekte

Wanneer u vermoedt dat uw klachten door uw werk komen, is de bedrijfsarts vaak de eerste die hiernaar kijkt. De bedrijfsarts onderzoekt of er een verband bestaat tussen uw gezondheidsklachten en uw werkzaamheden of werkomgeving. Daarbij wordt gekeken naar de aard van uw klachten, de blootstelling waaraan u op de werkvloer bent blootgesteld en eventuele andere, niet-werkgerelateerde oorzaken.

Bedrijfsartsen zijn wettelijk verplicht om nieuw vastgestelde beroepsziekten te melden bij het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten (NCvB). Deze meldplicht dient een ander doel dan uw individuele letselschadezaak: de meldingen worden geanonimiseerd verzameld om trends in beroepsziekten in Nederland in kaart te brengen en preventiebeleid te verbeteren. Voor u is vooral van belang dat een zorgvuldige diagnose en dossiervorming door de bedrijfsarts waardevol bewijsmateriaal kan opleveren wanneer u uw werkgever aansprakelijk wilt stellen. Wij adviseren u dan ook om medische bevindingen, verzuimgegevens en correspondentie met de bedrijfsarts zorgvuldig te bewaren.

Om te beoordelen of uw klachten als beroepsziekte kunnen worden aangemerkt, doorloopt de bedrijfsarts doorgaans een gestructureerd traject. Daarbij wordt onder meer vastgesteld of u daadwerkelijk aan de gestelde diagnose lijdt, of u op het werk bent blootgesteld aan factoren die deze aandoening kunnen veroorzaken, en of andere, niet-werkgerelateerde verklaringen voldoende zijn uitgesloten. Dit traject is bedoeld om tot een zo goed mogelijk onderbouwd oordeel te komen en kan enige tijd in beslag nemen. Heeft u vragen over hoe deze medische beoordeling zich verhoudt tot uw juridische procedure, dan denken wij daar graag met u in mee.

Preventie: de zorgplicht van uw werkgever begint al vóór er iets misgaat

De zorgplicht van uw werkgever speelt niet alleen een rol wanneer u al ziek bent geworden. Minstens zo belangrijk is de verplichting van uw werkgever om beroepsziekten zoveel mogelijk te voorkomen. Deze preventieve zorgplicht vloeit voort uit de Arbeidsomstandighedenwet en brengt onder meer de volgende verplichtingen met zich mee.

• Het opstellen en actueel houden van een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E), waarin de gezondheidsrisico’s binnen het bedrijf in kaart worden gebracht.
• Het geven van voorlichting en instructie aan werknemers over de risico’s van hun werkzaamheden en de manier waarop zij daarmee veilig kunnen omgaan.
• Het beschikbaar stellen van de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen en hulpmiddelen, en het toezien op het daadwerkelijke gebruik daarvan.
• Het treffen van organisatorische maatregelen, zoals het beperken van fysieke belasting, het voorkomen van te hoge werkdruk en het bieden van voldoende hersteltijd.
• Het bieden van toegang tot een bedrijfsarts en preventiemedewerker, zodat gezondheidsklachten vroegtijdig gesignaleerd kunnen worden.

Heeft uw werkgever deze preventieve maatregelen niet, niet volledig of niet effectief genoeg getroffen, dan is dat een sterke aanwijzing dat hij niet aan zijn zorgplicht heeft voldaan. Dit speelt een belangrijke rol bij de beoordeling of uw werkgever aansprakelijk is voor de beroepsziekte die u heeft opgelopen. Onze advocaten onderzoeken in uw dossier dan ook altijd of, en op welke manier, uw werkgever preventief tekort is geschoten.

Wanneer is uw werkgever aansprakelijk voor een beroepsziekte?

Bij een beroepsziekte geldt een bijzondere regel in uw voordeel: de omkeringsregel. Normaal moet u als werknemer bewijzen dat uw werkgever iets fout heeft gedaan. Bij een beroepsziekte hoeft u dat niet volledig zelf te bewijzen. U hoeft slechts aannemelijk te maken dat:

1. u tijdens uw werk bent blootgesteld aan omstandigheden die de ziekte kunnen veroorzaken, en
2. u aan die ziekte lijdt.

Is dat aannemelijk gemaakt, dan wordt het oorzakelijk verband tussen uw werk en uw ziekte vermoed aanwezig te zijn. Vervolgens is het aan uw werkgever om het tegendeel te bewijzen: hij moet aantonen dat hij aan zijn zorgplicht heeft voldaan, of dat de ziekte ook zou zijn ontstaan als hij die zorgplicht wel was nagekomen. Lukt dat niet, dan is uw werkgever aansprakelijk. Deze omkeringsregel maakt het voor u als werknemer aanzienlijk makkelijker om een beroepsziekte te claimen dan wanneer u alle bewijs zelf zou moeten leveren.

Welke schadevergoeding kunt u krijgen?

Is de aansprakelijkheid van uw werkgever vastgesteld, dan heeft u recht op vergoeding van onder meer:

• Gemiste inkomsten, ook als u door de beroepsziekte niet meer kunt werken zoals voorheen
• Verlies aan verdienvermogen op de lange termijn
• Kosten voor behandeling, begeleiding of aanpassingen
• Kosten voor huishoudelijke hulp
• Smartengeld voor de pijn, het verdriet en het verlies aan levensvreugde door de beroepsziekte

Verjaringstermijn beroepsziekte

Een vordering wegens een beroepsziekte verjaart vijf jaar nadat u bekend bent geworden met zowel de schade als de daarvoor aansprakelijke partij, op grond van artikel 3:310 van het Burgerlijk Wetboek. Bij beroepsziekten is dit moment vaak lastiger vast te stellen dan bij een ongeval, omdat de klachten geleidelijk kunnen ontstaan en het soms jaren duurt voordat duidelijk is dat uw werk de oorzaak is. Bij ziektes die zich pas na lange tijd openbaren, zoals door asbest, kan de verjaringstermijn dan ook pas beginnen te lopen op het moment dat u zich daadwerkelijk bewust werd van de ziekte en de oorzaak daarvan. Twijfelt u of uw zaak al is verjaard? Laat dit door ons beoordelen; wachten kan u onnodig rechten kosten.

Wat moet u doen bij een vermoeden van een beroepsziekte?

1. Ga naar uw huisarts of bedrijfsarts en laat de klachten vastleggen. Dit medisch dossier is belangrijk bewijs voor uw zaak.
2. Leg de werkomstandigheden vast die volgens u de ziekte hebben veroorzaakt: de werkdruk, de blootstelling aan stoffen, het gebrek aan hulpmiddelen of instructies.
3. Meld de klachten bij uw werkgever en vraag om aanpassingen waar mogelijk.
4. Neem contact op met een letselschadeadvocaat voor een gratis en vrijblijvend advies. Wij beoordelen of uw werkgever aansprakelijk is en zetten de eerste stappen voor u.

Veelgestelde vragen over beroepsziekten

Vragen?

Wanneer u denkt dat uw ziekte is veroorzaakt door uw werk en u vraagt zich af of uw werkgever hiervoor aansprakelijk is, kunt u gerust contact met ons opnemen voor een gratis en vrijblijvend advies. Dit kan telefonisch, per e-mail of via het contactformulier op deze website. Wij nemen dan zo snel mogelijk, maar in elk geval binnen 24 uur, contact met u op.